All Shlokas

आक्रामन्तु तमेव चूतमपि च क्रोशन्तु रेफोत्तरं
डिम्भोऽस्माकमपीति वाभिदधतां काका वराकाः स्वयम्।
गन्तव्यं क्व ततोऽन्यतः परभृत क्षन्तव्यमेतावदप्य्
अग्रे कस्य निवेद्यतामिदमतिक्रान्तो वसन्तोऽधुना॥

Let the lowly crows scream "he is ours," while the noble spring departs. The ignorant claim ownership in vain; true beauty or virtue needs no declarat...

ignorance (301) nature (950) spring (134) mocking (2) ownership (7) irony (348) vanity (38) wisdom (1611) poetry (588) detachment (573)

आक्रुश्यमानो नाक्रोशेन् मन्युरेव तितिक्षतः।
आक्रोष्टारं निर्दहति सुकृतं चास्य विन्दति॥

He who remains silent even when insulted, burns the accuser with patience alone, and earns great merit—true strength lies in self-restraint.

forbearance (9) patience (122) anger (185) insult (44) virtue (726) merit (120) endurance (85) forgiveness (114) resilience (105) dharma (540)

आक्रुष्टोऽपि व्रजति न रुषं भाषते नापभाष्यं
नोत्कृष्टोऽपि प्रवहति मदं शौर्यधैर्यादिधर्मैः।
यो यातोऽपि व्यसनमनिशं कातरत्वं न याति
सन्तः प्राहुस्तमिह सुजनं तत्त्वबुद्ध्या विवेच्य॥

Though insulted, the noble one doesn't speak ill, doesn't boast in power, and bears hardship calmly. Such a person is a true sage, praised for inner s...

insult (44) calmness (29) virtue (726) sage (44) wisdom (1611) detachment (573) humility (596) silence (94) strength (359) spiritual resilience (1)

आक्रोशकसमो लोके सुहृदन्यो न विद्यते।
यस्तु दुष्कृतमादाय सुकृतं स्वं प्रयच्छति॥

None is a better friend than the one who takes your blame but gives you his credit—such is the rare generosity of noble souls.

friendship (209) generosity (169) blame (24) virtue (726) selflessness (65) karma (500) noble character (6) ethics (803) support (114) sharing (26)

आक्रोशन्नाह्वयन्नन्यान् आधावन् मण्डलं रुदन्।
गाः कालयति दण्डेन डिम्भः सस्यावतारिणीः॥

The child runs, shouts, hits cows with a stick—yet the earth tolerates all. A satirical reflection on youthful ignorance and the patience of nature.

child (24) nature (950) tolerance (37) cows (14) play (46) ignorance (301) satire (211) innocence (103) patience (122) mother earth (1)

आक्रोशपरिवादाभ्यां विहिंसन्त्यबुधा बुधान्।
वक्ता पापमुपादत्ते क्षममाणो विमुच्यते॥

Fools harm the wise with slander and abuse, but the speaker incurs sin, while the patient one is liberated.

slander (29) abuse (8) fools (12) wise (8) speech (345) sin (135) forgiveness (114) ethics (803) ignorance (301) tolerance (37)

आक्रोशेन न दूयते न च पटुः प्रोक्तः समानन्द्यते
दुर्गन्धेन न बाध्यते न च समं मोदेन संजीयते।
स्त्रीरत्नेन न रज्यते न च मृतस्नानेन विद्वेष्यते
माध्यस्थेन विराजितो विजयते कोऽप्येष योगीश्वरः॥

The Yogi is unaffected by praise, stench, pleasure, or pain—balanced in all, he is a victory of neutrality.

yogi (13) equanimity (38) neutrality (13) balance (185) detachment (573) reaction (24) indifference (18) virtue (726) enlightenment (40) stoicism (18)

आक्रुश्यमानो नाक्रोशेन् मन्युरेव तितिक्षतः।
आक्रोष्टारं निर्दहति सुकृतं चास्य विन्दति॥

आक्रोशकसमो लोके सुहृदन्यो न विद्यते।
यस्तु दुष्कृतमादाय सुकृतं स्वं प्रयच्छति॥

आक्रोशन्नाह्वयन्नन्यान् आधावन् मण्डलं रुदन्।
गाः कालयति दण्डेन डिम्भः सस्यावतारिणीः॥

आक्रोशपरिवादाभ्यां विहिंसन्त्यबुधा बुधान्।
वक्ता पापमुपादत्ते क्षममाणो विमुच्यते॥

आक्षिपन्त्यरविन्दानि मुग्धे तव मुखश्रियम्।
कोषदण्डसमग्राणां किमेषामस्ति दुष्करम्॥

आक्षिपसि कर्णमक्ष्णा बलिरपि बद्धस्त्वया त्रिधा मध्ये।
इति जितसकलवदान्ये तनुदाने लज्जसे सुतनु॥

आक्षिप्तसंपातमपेतशोभम् उद्वह्नि धूमाकुलदिग्विभागम्।
वृतं नभो भोगिकुलैरवस्थां परोपरुद्धस्य पुरस्य भेजे॥