All Shlokas | Sanskrit.Today

अतृणे सतृणा यस्मिन् सतृणे तृणवर्जिता मही यत्र।
तस्मिञ्शिरा प्रदिष्टा वक्तव्यं वा धनं तत्र॥

Where grass is absent among grass, and where earth appears without grass—dig there; that’s where water or treasure is found.

अतोगरीयः किं नुस्याद् अशर्म नरकेष्वपि।
यत् प्रियस्य प्रियं कर्तुम् अधमेन न शक्यते॥

What greater hell is there than when one cannot do good to the one they love due to some wicked person’s interference?

love (1567) helplessness (100) obstruction (8) sorrow (325)

अतो निजबलोन्मानं चापं स्याच्छुभकारकम्।
देवानामुत्तमं चापं ततो न्यूनं च मानवम्॥

One should keep their pride (bow) appropriate to their strength—divine bows are supreme, human ones are always lesser.

humility (596) strength (359) comparison (402) metaphor (1632)

अतोऽर्थं पठ्यते शास्त्रं कीर्तिर्लोकेषु जायते।
कीर्तिमान् पूज्यते लोके परत्रेह च मानवः॥

Scriptures are studied for knowledge and fame; the famous are honored in this world and the next.

knowledge (279) fame (166) scripture (46) human values (3)

अतो हास्यतरं लोके किंचिदन्यन्न विद्यते।
यत्र दुर्जन इत्याह दुर्जनः सज्जनं स्वयम्॥

What could be more laughable than a wicked man calling himself noble and labeling the noble as wicked?

hypocrisy (141) society (152) satire (211) deception (224)

अत्तुं वाञ्छति शांभवो गणपतेराखुं क्षुधार्त्तः फणी
तं च क्रौञ्चरिपोः शिखी गिरिसुतासिंहोऽपि नागाननम्।
इत्थं यत्र परिग्रहस्य घटना शंभोरपि स्याद्गृहे तत्रान्यस्य
कथं न भावि जगतस्तस्मात् स्वरूपं हि तत्॥

In Shiva’s house, everyone wants to consume someone else—rat wants the snake, snake the peacock, peacock the lion etc. Such is the nature of the world...

symbolism (947) desire (898) shiva (328) conflict (90) nature (950)

अत्यच्छं सितमंशुकं शुचि मधु स्वामोदमच्छं रजः
कार्पुरं विधृतार्द्रचन्दनकुचद्वन्द्वाः कुरङ्गीदृशः।
धारावेश्म सपाटलं विचकिलस्रग्दाम चन्द्रत्विषो
धातः सृष्टिरियं वृथैव तव न ग्रीष्मोऽभविष्यद्यदि॥

If there were no summer, the beauties adorned with clean white clothes, sandalpaste, and garlands would not exist—this is your creation’s wonder!

beauty (1797) creation (117) summer (22) irony (348) appreciation (18)

अत्यद्भुतमिमं मन्ये स्वभावममनस्विनः।
यदुपक्रियमाणोऽपि प्रीयते न विलीयते॥

The most amazing nature of an arrogant man is that he never softens, even when shown kindness.

ego (153) arrogance (135) human nature (88) irony (348)

अत्यन्तं कुरुतां रसायनविधिं वाक्यं प्रियं जल्पतु
वार्धेः पारमियर्तु गच्छतु नभो देवाद्रिमारोहतु।
पातालं विशतु प्रसर्पतु दिशं देशान्तरं भ्राम्यतु
न प्राणी तदपि प्रहर्तुमनसा संत्यज्यते मृत्युना॥

Let one recite sweet words, scale mountains, fly skies or roam worlds—yet no one can avoid death when it truly comes.

death (241) inevitability (39) fate (402) powerlessness (14)

अत्यन्तकण्डूतिपरो नराणाम् विरोधकारी शुनकः सदैव।
स्यादूर्ध्वपादः शुनकः शयानः सिद्धिप्रदः कार्यविधौ विदुष्टे॥

A dog is always restless and disruptive—but lying upside down, it becomes auspicious. So too, improper elements can be auspicious in rituals.

behavior (249) ritual (164) symbolism (947) paradox (167)