All Shlokas

Page 577 of 1110

Meaning

Tags

आसाद्य मन्दरागोऽपि भुजङ्गेनातिसंगतिम्।
तद्भोगात्तु भ्रमन् कष्टं प्राप्नोति विषमन्ततः॥

Even the Mandara mountain, tied with a snake, was troubled. Too much intimacy with the wrong force causes destruction.

caution (269) metaphor (1632) destruction (292) association (65) limits (17) intimacy (234) symbolism (947)

आसाद्य सोमभुवमास्वहि यत्र नित्यं
मङ्क्तुं प्रलोभयति सैकतमंशुकाभम्।
तत् तत्र निर्वहति संप्रति नित्यकृत्यम्
एतस्य विस्मृतगृहस्य परानुभूत्या॥

She goes to the moon-born’s abode, tempted by the silvery sands—but forgets her own home in the ecstasy of the new.

longing (690) allure (96) forgetfulness (8) desire (898) moonlight (152) seduction (89) escape (15)

आसाद्यापि महोदधिं न वितृषो जातो जलैर्वाडवो
मेघं प्राप्य न चातकोऽपि चरणौ भानुं न लेभेऽरुणः।
चन्द्रः शंकरशेखरेऽपि निवसन् पक्षक्षये क्षीयते
प्रायः सज्जनसंगतोऽपि लभते दैवानुरूपं फलम्॥

Even oceans fail to quench some fires, clouds fail some birds, and the moon fails to cool down—all outcomes lie in fate.

destiny (289) unfulfillment (3) effort (289) fate (402) cosmic irony (5) limitation (28) philosophical (18)

आसाद्याम्रवनीमिमां प्रति नवामास्वाद्य तन्मञ्जरीं
मैवं पञ्चममञ्च नन्दनवनभ्रान्त्या तया कोकिल।
एषा वायसमण्डली घनशिरःशूलाहतिव्याकुला
कुध्वानैर्बधिरीकरिष्यति वृथा श्रोत्राणि सत्पत्रिणाम्॥

This isn’t Nandanavana; don’t mistake this mango grove’s beauty, O cuckoo. Here crows will pierce your ears with their harsh cries.

warning (153) illusion (355) contrast (206) reality check (6) sound (90) judgment (94) crow vs cuckoo (1)

आसामुपरि दद्याच् च पानीयस्य विचक्षणः।
एवं यामद्वयं कुर्यात् ततस् त्वासां न दापयेत्॥

A wise person should offer water above these women during ritual—after two watches, do not give anything more. Ritual conduct.

ritual (164) women (268) night (145) regulation (7) offering (62) propriety (25) limit (1)

आसायं सलिलभरे सवितारमुपास्य सादरं तपसा।
अधुनाब्जेन मनाक् तव मानिनि तुलना मुखस्याप्ता॥

After long austerities, the sun now finally meets the lotus of your face—O proud one, even that flower fades before your glow.

comparison (402) radiance (209) lotus (346) pride (317) beauty (1797) sun (195) divine comparison (11)

आसारान्तमृदुप्रवृत्तमरुतो मेघोपलिप्ताम्बरा
विद्युत्पातमुहूर्तदृष्टककुभः सुप्तेन्दुताराग्रहाः।
धाराक्लिन्नकदम्बसंभृतसुरामोदोद्वहाः प्रोषितैर्
निःसंपातविसारिदर्दुररवा नीताः कथं रात्रयः॥

As rain ends, dark clouds clear to reveal lightning and fragrant kadamba groves—nights resound with frogs and intoxicated winds.

monsoon (51) nature (950) poetry (588) transition (25) fragrance (199) sound (90) imagery (157) relief (30)

आसारेण न हर्म्यतः प्रियतमैर्यातुं बहिः शक्यते
शीतोत्कम्पनिमित्तमायतदृशा गाढं समालिङ्ग्यते।
जालैः शीकरशीतलाश्च मरुतो रत्यन्तखेदच्छिदो
धन्यानां बत दुर्दिनं सुदिनतां याति प्रियासंगमे॥

During storms, lovers can't go outside; instead, the cold brings them closer in tight embraces—thus, bad weather becomes joyous.

love (1567) rain (91) intimacy (234) warmth (36) togetherness (2) union (125) monsoon (51) romantic (55)

आसारोपरमे प्रगाढतिमिराः किर्मीरयन्त्यो निशाः
पान्थस्त्रीमनसां स्मरानलकणासन्तानशङ्कास्पृशः।
पिष्टानां प्रसभं घनाघनघटासंघट्टतो विद्युतां
चूर्णाभाः परितः पतन्ति तरलाः खद्योतकश्रेणयः॥

As storms rage, darkness thickens and lightning cracks—frogs croak while fireflies scatter, creating a chaotic nocturnal theatre.

storm (33) night (145) chaos (59) elements (32) sound (90) nature (950) lightning (40) vision (81)

आसितानि हसितानि कृतानि प्रेक्षितानि गदितानि गतानि।
प्रायशोऽनुकुरुते ललिताङ्गी नर्तकीव चतुरं दयितस्य॥

Whatever the beloved does—smiling, speaking, walking—she imitates her lover like a graceful dancer mimicking every gesture.

love (1567) imitation (19) affection (216) dance (75) elegance (171) mimicry (7) bonding (8)